وضعیت شرط مالکیت مرتهن در صورت عدم پرداخت دین توسط راهن
وضعیت شرط مالکیت مرتهن در صورت عدم پرداخت دین توسط راهن
پرسش
اگردرعقدرهن شرط شود که هرگاه مدیون (راهن) دین خود را درموعد مقررپرداخت نکند مال مرهون کلا متعلق به مرتهن باشد وضعیت شرط و رهن چگونه است؟
پاسخ
عقد رهن از عقود عینی تبعی است که به مرتهن اجازه می دهد در صورت عدم دریافت مطالباتش از ناحیه راهن ، با رعایت تشریفات امره ماده 34 قانون ثبت بتواند مطالباتش را استیفاء کند که لذا اگر طلبکار بیشتر از طلبش از مرهونه برداشت کند در واقع موجب دارا شدن غیر عادلانه او فراهم گردیده .و باتوجه باینکه ماده 34 قبل از اصلاح در سال82 به مرتهن اجازه میداد بعد ازسپری کردن مواعد مقرر بدون در نظر گرفتن مطالباتش مرهونه را تملک نماید شورای نگهبان این عمل را خلاف شرع اعلام و نهایتا ماده 34 در سال 82 اصلاح شد و مقرر گشت که مرهونه باید به مزایده گذاشته شود و درصورتیکه ارزش مرهونه بیشتر از طلب طلبکار باشد باید مازاد ان به مالک یعنی راهن مسترد گردد. حتی ماده 34 ق ث بصورت ضمنی ماده 777 ق م را نسخ کرده و اجازه نمیدهد مرتهن که وکالت از راهن دارد بدون رعایت تشریفات آمره ماده 34 بتواند مرهونه را تملک کند.
لذا با توجه به مراتب مذکور چنین شرطی باطل است به دلیل اینکه بر خلاف شرع و قانون میباشد, ولیکن عقد رهن صحیح میباشد.
وکلای بالقوه و بالفعل